"ELÇİ"
  • ANA SƏHİFƏ
  • SİYASƏT
  • GÜNDƏM
  • CƏMİYYƏT
  • İQTİSADİYYAT
  • SOSİAL
  • MÖVQE
  • DÜNYA
  • HADİSƏ
  • Əlaqə
RU
EN
No Result
View All Result
"ELÇİ"
  • ANA SƏHİFƏ
  • SİYASƏT
  • GÜNDƏM
  • CƏMİYYƏT
  • İQTİSADİYYAT
  • SOSİAL
  • MÖVQE
  • DÜNYA
  • HADİSƏ
  • Əlaqə
No Result
View All Result
"ELÇİ"
EN RU
No Result
View All Result
Home DÜNYA

Qaranlıq maddənin ilk birbaşa sübutu

26 Noyabr 2025 - 10:40
in DÜNYA
FacebookVatsap

Alimlər kainatın təxminən 27 faizini təşkil etdiyi təxmin edilən qaranlıq maddənin ilk birbaşa sübutunun aşkar edilmiş ola biləcəyini açıqladılar. Tokio Universitetinin astrofiziki professoru Tomonori Totani, Süd Yolunun mərkəzindən yayılan qamma şüalarının qaranlıq maddə ola biləcək şeylərin izlərini daşıdığını açıqladı.
Elchi.az xəbər verir ki, təsdiqlənərsə, tədqiqat təxminən bir əsr davam edən axtarışda əhəmiyyətli bir mərhələ ola bilər. Tədqiqat Kosmologiya və Astrohissəciklər Fizikası Jurnalında dərc edilib.
Qamma şüalarında diqqət çəkən naxış
Professor Totani, NASA-nın Fermi Qamma-şüa Kosmik Teleskopundan məlumatları təhlil etdiyini və aşkarlanan qamma-şüa naxışının qalaktikanın mərkəzindən yayılan qaranlıq maddənin sferik halo quruluşuna bənzədiyini bildirdi.
Tədqiqatçı siqnalın qaranlıq maddə modelləri tərəfindən proqnozlaşdırılan qamma-şüa xüsusiyyətlərinə çox uyğun gəldiyini bildirdi.
Totaninin sözlərinə görə, müşahidə qaranlıq maddənin atom nüvələrindəki protondan 500 dəfə ağır elementar hissəciklərdən ibarət ola biləcəyini göstərir. Lakin tədqiqatçılar müşahidələri təsdiqləmək üçün digər qalaktikalardan oxşar siqnalların aşkar edilməli olduğunu vurğuladılar.
Elm dünyasından ehtiyatlı yanaşma

Bunu da oxuyun

ABŞ Avropada ehtimal olunan münaqişəyə hazırlaşmağa başlayıb

Kolumbiyada qeyri-qanuni mədəndə uçqun: 14 ölü, 7 yaralı

Kolumbiyada hərbi helikopter qəzaya uğradı: 19 yaralı

Qaranlıq maddə 1930-cu illərdə astronom Fritz Zvicky uzaq qalaktikaların kütlələri üçün lazım olduğundan daha sürətli fırlandığını müşahidə etdikdə ön plana çıxdı. O vaxtdan bəri hissəcik sürətləndiriciləri, teleskoplar və yerüstü detektorlardan istifadə edən tədqiqatlar heç bir nəticə verməyib.
Sahənin aparıcı alimləri həyəcan verici olsalar da, yeni tədqiqata ehtiyatla yanaşırlar. Surrey Universitetindən professor Castin Rid bildirib ki, cırtdan qalaktikalarda güclü siqnalın olmaması qaranlıq maddə hissəciklərinin toqquşması nəticəsində yaranan qamma şüalarının ehtimalına qarşı əhəmiyyətli bir arqumentdir.
London Universitet Kollecindən professor Kinva Vu şərh edib: “Bu fövqəladə iddia fövqəladə dəlil tələb edir. Bu təhlil bu səviyyəyə çatmır, lakin davamlı tədqiqatlar üçün motivasiyaedicidir.”
Professor Totani bildirib ki, digər müşahidə bölgələrində oxşar spektrli qamma şüalarının aşkarlanması qaranlıq maddə ilə bağlı daha aydın nəticələr üçün “həlledici amil” olacaq.

Şayəstə 

Previous Post

İngiltərənin zirehli maşınları əsgərləri xəstəxanalıq etdi

Next Post

Mikayıl Cabbarov Pakistanın Baş naziri ilə görüşüb

Bənzər yazılar

ABŞ Avropada ehtimal olunan münaqişəyə hazırlaşmağa başlayıb

ABŞ Avropada ehtimal olunan münaqişəyə hazırlaşmağa başlayıb

20 Oktyabr 2026 - 11:24

"The War Zone": Avropada münaqişə baş verəcəyi təqdirdə, ABŞ minlərlə aerostat yerləşdirə bilər. Elchi.az xəbər verir ki, ABŞ Ordusu Avropada ehtimal...

Kolumbiyada qeyri-qanuni mədəndə uçqun: 14 ölü, 7 yaralı

Kolumbiyada qeyri-qanuni mədəndə uçqun: 14 ölü, 7 yaralı

20 Oktyabr 2026 - 11:00

Kolumbiyada qızılın qeyri-qanuni yolla çıxarıldığı mədəndə baş verən uçqun nəticəsində 14 nəfər həlak olub, 7 nəfər isə xəsarət alıb. Elchi.az...

Kolumbiyada hərbi helikopter qəzaya uğradı: 19 yaralı

Kolumbiyada hərbi helikopter qəzaya uğradı: 19 yaralı

20 Oktyabr 2026 - 10:35

Kolumbiyanın Kauka departamentində orduya məxsus hərbi helikopterin qəzaya uğraması nəticəsində 19 nəfərin xəsarət aldığı bildirilir. Elchi.az xəbər verir ki, Kolumbiya...

NASA-nın miniatür insan beyinləri kosmik stansiyaya çatdı

NASA-nın miniatür insan beyinləri kosmik stansiyaya çatdı

20 Oktyabr 2026 - 10:27

NASA tərəfindən bir təcrübə çərçivəsində Beynəlxalq Kosmik Stansiyaya (BKS) göndərilən miniatür insan beyni modelləri, mikroqravitasiya və radiasiyanın beyin hüceyrələrinə təsirini...

Next Post
Mikayıl Cabbarov Pakistanın Baş naziri ilə görüşüb

Mikayıl Cabbarov Pakistanın Baş naziri ilə görüşüb

Tramp: Rusiya-Ukrayna sülh prosesində irəliləyiş əldə etdik

Tramp: Rusiya-Ukrayna sülh prosesində irəliləyiş əldə etdik

Bir cavab yazın Cavabı ləğv et

Sizin e-poçt ünvanınız dərc edilməyəcəkdir. Gərəkli sahələr * ilə işarələnmişdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Son xəbərlər

Hərbi qulluqçuların məsuliyyəti artırılır, alternativ cəza müəyyənləşir

Hərbi qulluqçuların məsuliyyəti artırılır, alternativ cəza müəyyənləşir

20 Oktyabr 2026 - 12:05
Sahibə Qafarova Bişkekdə TÜRKPA Şurasının iclasında çıxış edib

Sahibə Qafarova Bişkekdə TÜRKPA Şurasının iclasında çıxış edib

20 Oktyabr 2026 - 12:03
Oktyabrın pensiya ödənişləri yekunlaşdırılıb

Oktyabrın pensiya ödənişləri yekunlaşdırılıb

20 Oktyabr 2026 - 11:55
Mobil telefonlar da POS-terminal sayılacaq

Mobil telefonlar da POS-terminal sayılacaq

20 Oktyabr 2026 - 11:43
Son bir həftədə Azərbaycanın dövlət qurumlarına genişmiqyaslı kiberhücumlar həyata keçirilir

Son bir həftədə Azərbaycanın dövlət qurumlarına genişmiqyaslı kiberhücumlar həyata keçirilir

20 Oktyabr 2026 - 11:36
ABŞ Avropada ehtimal olunan münaqişəyə hazırlaşmağa başlayıb

ABŞ Avropada ehtimal olunan münaqişəyə hazırlaşmağa başlayıb

20 Oktyabr 2026 - 11:24
Cənubi Koreya Ukraynadan bəzi diplomatlarını geri çağırır

Cənubi Koreya Ukraynadan bəzi diplomatlarını geri çağırır

20 Oktyabr 2026 - 11:12
Kolumbiyada qeyri-qanuni mədəndə uçqun: 14 ölü, 7 yaralı

Kolumbiyada qeyri-qanuni mədəndə uçqun: 14 ölü, 7 yaralı

20 Oktyabr 2026 - 11:00
Bakıda bağçada qida təhlükəsizliyi ilə bağlı nöqsanlar aşkarlanıb – FOTO

Bakıda bağçada qida təhlükəsizliyi ilə bağlı nöqsanlar aşkarlanıb – FOTO

20 Oktyabr 2026 - 10:51
Meleykə Abbaszadə: DİM-də imtahan proqramları ilə bağlı seminarlar keçirilir, iştirak səviyyəsi aşağıdır

Meleykə Abbaszadə: DİM-də imtahan proqramları ilə bağlı seminarlar keçirilir, iştirak səviyyəsi aşağıdır

20 Oktyabr 2026 - 10:43
Kolumbiyada hərbi helikopter qəzaya uğradı: 19 yaralı

Kolumbiyada hərbi helikopter qəzaya uğradı: 19 yaralı

20 Oktyabr 2026 - 10:35
NASA-nın miniatür insan beyinləri kosmik stansiyaya çatdı

NASA-nın miniatür insan beyinləri kosmik stansiyaya çatdı

20 Oktyabr 2026 - 10:27
Banqladeşdə qızılca şübhəsi ilə ölən uşaqların sayı 1201-ə çatıb

Banqladeşdə qızılca şübhəsi ilə ölən uşaqların sayı 1201-ə çatıb

20 Oktyabr 2026 - 10:14
DİM: Ötən il buraxılış imtahanının çətinliyi 5 ballıq şkala üzrə 4,19 qiymətləndirilib

DİM: Ötən il buraxılış imtahanının çətinliyi 5 ballıq şkala üzrə 4,19 qiymətləndirilib

20 Oktyabr 2026 - 09:56
UEFA Çempionlar Liqası: “Sabah” bu gün Dortmund “Borussiya”sını qəbul edir

UEFA Çempionlar Liqası: “Sabah” bu gün Dortmund “Borussiya”sını qəbul edir

20 Oktyabr 2026 - 09:45
Prev Next

Son şərhlər

  • “Zelenski dünyanı Kiyevin qanlı maliyyə maxinasiyalarından yayındırmağa çalışır” – Zaxarova üçün Tahir Səfərov
  • “Zelenski dünyanı Kiyevin qanlı maliyyə maxinasiyalarından yayındırmağa çalışır” – Zaxarova üçün Ceyhun Ələkbərov
  • “Zelenski dünyanı Kiyevin qanlı maliyyə maxinasiyalarından yayındırmağa çalışır” – Zaxarova üçün Təmkinə Həsənova
  • “Zelenski dünyanı Kiyevin qanlı maliyyə maxinasiyalarından yayındırmağa çalışır” – Zaxarova üçün İlhamə Bəkirova
  • Zelenskidən ETİRAF: “Dünyada vəziyyət Rusiyanın əlindədir” üçün Namiq Abbasov
  • “Azeri Light” neftinin ucuzlaşması davam edir üçün Tunar Qarayev
  • Azərbaycanda Daşınmaz Əmlakın Vahid Kadastr İnformasiya Sistemi yaradılacaq üçün Sadiq Qafarov
  • Bakıda NATO-nun mobil təlim qrupu tərəfindən seminar-məşğələ keçirilir üçün Tunar Vəliyev
  • Metronun “Həzi Aslanov-Əhmədli” sahəsində interval 5 dəqiqə azaldılıb üçün Xədicə Abdullayeva
  • FIFA Afrika Millətlər Kubokunda iştirak edəcək futbolçuların klublarından ayrılması üçün tarixi uzadıb üçün Rüfət Həsənov
Facebook

Haqqımızda

"ELÇİ"

📌 Hüquqi məlumatlar
Onlayn media subyektinin adı:
“ELÇİ” qəzeti
VÖEN:
1400672691
Domen adının sahibi:
“ELÇİ” qəzeti redaksiyası
Məsul redaktor:
Həziquluyev Əli Səvindik oğlu
Fəaliyyət ünvanı:
Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, Mirəli Seyidov küçəsi, ev 60
Əlaqə vasitələri:
📞 +994 55 205 10 99

Oktyabr 2026
BE ÇA Ç CA C Ş B
 1234
567891011
12131415161718
19202122232425
262728293031  
« Sen    

© 2017-2023 Elchi.az – Hazırladı Emblem.az.

WP2Social Auto Publish Powered By : XYZScripts.com
No Result
View All Result
  • ANA SƏHİFƏ
  • SİYASƏT
  • GÜNDƏM
  • CƏMİYYƏT
  • İQTİSADİYYAT
  • SOSİAL
  • MÖVQE
  • DÜNYA
  • HADİSƏ
  • Əlaqə

© 2017-2023 Elchi.az – Hazırladı Emblem.az.