İsrailin gizli strateji təşəbbüsü olan David dəhlizi Colan təpələrindən İraq Kürd Regional Rəhbərliyinə (KRG) qədər uzanan geniş ərazini hədəf alır. Layihə İranın Hizbullah ilə quru əlaqəsini kəsmək, Suriyanı parçalamaq, su və kənd təsərrüfatı resurslarına nəzarət etmək məqsədi daşıyır.
Elchi.az xəbər verir ki, Avropanın aparıcı strateji beyin mərkəzlərindən biri olan “Special Eurasia” regionda qüvvələr balansını sarsıda biləcək yeni hesabat dərc edib. Hesabatda İsrailin bütün Yaxın Şərqi yenidən formalaşdırmağı hədəfləyən uzun müddətdir davam edən, pərdəarxası “David dəhlizi” strategiyası araşdırılır. Heç vaxt rəsmi olaraq açıqlanmayan, lakin kəşfiyyat sənədləri ilə təsdiqlənən bu strategiya təkcə İraq və Suriyanın deyil, həm də Türkiyə, İran, Livan və Misir kimi region ölkələrinin gələcəyinə birbaşa təsir edə biləcək kritik planları ehtiva edir. Bu çərçivədə İsrailin Şimali İraq və Suriyanın müxtəlif bölgələrində bölmə ssenarilərini həyata keçirməyi, həmçinin Fərat və Dəclə çayları üzərində nəzarəti bərqərar etməyi hədəflədiyi iddia edilir. Ekspertlərin fikrincə, plan regionda təhlükəsizlik risklərini artıra və yeni humanitar böhranlara qapı aça bilər. Həmin hesabatdan diqqət çəkən məqamları təqdim edirik:
SURİYANI BÖLÜMƏK PLANI
İsrail tərəfindən rəsmi olaraq tanınmayan, lakin yerdəki hərbi əməliyyatlarla işarə edilən David Dəhlizi Suveyda, Dəraa və Deyr əz-Zor xəttlərində yeni təhlükəsizlik və iqtisadi nizamın yaradılması məqsədi daşıyır. Kəşfiyyat mənbələri və analitiklərin fikrincə, layihə Suveydada muxtar druz bölgələrini və şimal-şərqdə kürd muxtariyyətini təşviq etməklə Suriyanı etnik və məzhəblərə görə bölmək məqsədi daşıyır. Bu, Dəməşq hökumətinin mərkəzi hakimiyyətini zəiflətmək və İsrailin bölgədə təsirini artırmaq məqsədi daşıyır.
YENİ HUMANİTAR BÖHRANLAR
Dəhlizin ən kritik sütunları kənd təsərrüfatı və su hövzələrinə nəzarətdir. Bildirilir ki, İsrail Fərat və Dəclə hövzələrində sulara nəzarəti ələ keçirməklə Suriya və İordaniyanın girişini məhdudlaşdırmağı hədəfləyir. Deyr əz-Zor və Rakkada buğda istehsalı sahələrinə nəzarət etmək məqsədi Dəməşqin ərzaq təhlükəsizliyini təhlükə altına qoysa da, İsrail də regionda öz iqtisadi planını həyata keçirməyi hədəfləyir. Ekspertlər xəbərdarlıq edir ki, bu strategiya regionda yeni humanitar böhranlara qapı açacaq.
Şayəstə Hüseynova
Son şərhlər