İran İsrail və ABŞ-ın hücumlarını qanuniləşdirməkdə və İsrailin xeyrinə casusluqda ittiham etdiyi Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyinin (MAQATE) direktoru Rafael Mariano Qrossinin artıq ölkəyə buraxılmayacağını açıqlayıb.
Elchi.az xəbər verir ki, İran rəsmiləri İsrail və ABŞ-ın ölkədəki nüvə obyektlərinə hücumlarını pisləməyən və hücumları qanuniləşdirməkdə ittiham etdikləri Qrossini Tel-Əviv administrasiyasının hərəkətlərini dəstəkləməkdə və İranın milli təhlükəsizliyinə qarşı ciddi xəyanət etməkdə ittiham etməkdə davam edir.
İran lideri Ayətullah Əli Xameneinin baş müşaviri və parlamentin keçmiş sədri Əli Laricani X hesabında paylaşdığı mesajda “Müharibə bitəndə Qrossi ilə məşğul olacağıq” deyib.
Daha sonra, iyunun 25-də İran parlamenti böyük səs çoxluğu ilə “İsrail və ABŞ-ı son hücumlara və Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyinin bu hücumları qınamamasına cavab olaraq Agentliklə bütün əməkdaşlığı dayandırmağa məcbur edən” qanun layihəsini təsdiqləyib. Qanun layihəsi 290 nəfərlik parlamentdə 221 əleyhinə 0 səslə təsdiqlənib.
İranda parlamentin qəbul etdiyi qanunları təsdiq edən orqan olan Keşikçilər Şurası da parlamentin iyunun 26-da qəbul etdiyi qanunu təsdiqləyib.
Buna görə də hökumət MAQATE ilə əməkdaşlığı dayandırmaq məcburiyyətində qaldı.
Qanuna görə, artıq heç bir MAQATE müfəttişi ölkəyə daxil ola bilməyəcək və nüvə fəaliyyətləri ilə bağlı agentliyə istənilən hesabatın verilməsi tamamilə qadağan edilib.
Hökumətin yüksək vəzifəli İran rəsmiləri tərəfindən “casus” kimi qələmə verilən MAQATE direktoru Qrossi ilə əməkdaşlığa da qanun mane oldu.
Qanun 1969-cu il Vyana Konvensiyasının 60-cı maddəsinə əsasən iki şərt yerinə yetirilənə qədər qüvvədə qalacaq.
Bunlardan biri də “Təhlükəsizlik Təminatı”dır ki, buna görə İranın suverenliyi, ərazi bütövlüyü, nüvə obyektləri və alimlərinin təhlükəsizliyi beynəlxalq səviyyədə təmin edilməlidir.
Digəri isə “Hüquqların Zəmanəti”dir: İranın NPT-nin 4-cü maddəsinə əsasən uranı zənginləşdirmək hüququna tam riayət edilməlidir.
Bu şərtlər ancaq İranın Atom Enerjisi Təşkilatının hesabatı və Ali Milli Təhlükəsizlik Şurasının təsdiqi ilə rəsmiləşəcək. Hökumət bu proseslə bağlı hər üç aydan bir parlamentə və Şuraya hesabat təqdim etməyə borclu olacaq.
Bunun ardınca Qrossi İranın MAQATE ilə əməkdaşlığı dayandırmaq qərarından “çox narahat olduğunu” bildirib. Qrossi İranın “birtərəfli” əməkdaşlığı dayandıra bilməyəcəyini müdafiə edərək, “İran Nüvə Silahlarının Yayılmaması Müqaviləsini imzalayan ölkədir və buna görə də yoxlamalar sisteminə tabe olmalıdır” dedi.
Qrossi bildirib ki, “beynəlxalq ictimaiyyət” yoxlamaların kəsilməsinə “göz yuma bilməz”.
Qrossi həmçinin İranın nüvə obyektlərinə baş çəkmək istədiyini bildirib və yoxlamaların davam etdirilməsi üçün xarici işlər naziri Abbas Erakçiyə məktub yazıb.
Erakçi Qrossinin tələbi ilə bağlı X hesabında paylaşdığı mesajda Qrossini “vəzifəsinə xəyanət etmək”də də günahlandırıb.
Erakçi, Qrossinin beynəlxalq cinayət sayılan nüvə obyektlərinə edilən hücumları qınamamasını tənqid edərək, “Qrossinin təhlükəsizlik tədbirləri bəhanəsi ilə bombalanmış əraziləri ziyarət etməkdə israr etməsi mənasızdır və ehtimal ki, zərərlidir” deyib.
İranda dövlətə məxsus “Keyhan” qəzeti yazıb ki, “Qrossi İrana girərsə, casusluq ittihamı ilə mühakimə olunmalıdır”.
Parlament sədrinin müavini Məhəmməd Hacıbabayi də mövzu ilə bağlı açıqlama verərək, İranın bundan sonra Qrossinin ölkədə olmasına və MAQATE tərəfindən ölkənin nüvə obyektlərinə yeni müşahidə kameralarının quraşdırılmasına icazə verməyəcəyini bildirib.
Parlamentin digər sədr müavini Əli Nikzad bu gün Tehranda yüksək səviyyəli məmurlar, elm adamları və mülki şəxslər üçün təşkil edilən kütləvi dəfn mərasimində deyib: “Atom Enerjisi Agentliyinin vəzifəsində olan Qrossinin yalançı olduğu ortaya çıxdı, böyük yalan danışdı və bunun əvəzini mütləq ödəyəcək”.
Şayəstə Hüseynova
