Rumıniyada arxeoloqlar qədim İstriya şəhərinin xarabalıqları altında, ehtimal ki, zadəgan Roma ailəsinə aid xəzinə tapıblar.
Elchi.az xəbər verir ki, bu barədə “Fox News” məlumat yayıb.
Tapıntıya 40-dan çox sikkə, həmçinin qiymətli metallardan hazırlanmış zinət əşyaları daxildir. Mütəxəssislərin fikrincə, artefaktlar Roma dövründə yanğın nəticəsində dağılmış evdə tapılıb.
“Yaşayış böyük ehtimalla eramızın II əsrinin ortalarından III əsrin ortalarına qədər mühüm ailəyə məxsus olub. Qiymətli əşyalar xüsusi ayrılmış yerdə saxlanılsa da, yanğın zamanı onları xilas etmək mümkün olmayıb”, – məlumatda deyilir.
Yaşıl və qəhvəyi rəngli patina ilə örtülmüş sikkələr öz formasını saxlamış, bəzilərində isə qızıl izləri olmuşdur. Alimlər hesab edirlər ki, onlar əvvəlcə kömürləşmiş, lakin formasını qoruyub saxlayan taxta sandıqda saxlanıblar.
Eyni arxeoloji təbəqədən keramika, tunc, dəmir, şüşə və daş əşyalar, kitabələr də tapılmışdır. Binanın özündə əhəng daşı və boyalı divarlar var idi – tədqiqatçılar onu “dəbdəbəli” adlandırdılar və sahiblərinin yüksək həyat səviyyəsini vurğuladılar.
Nuranə Məmmədova






















Bu tapıntı həqiqətən də heyrətamizdir! Düşünsənizə, qədim bir şəhərin xarabalıqları altında, illərin toz-torpağını dəfələrlə, kim bilir neçə əsri geridə buraxaraq belə bir xəzinənin üzə çıxması insanda nə cür duyğular oyadar? Mütəxəssislərin də vurğuladığı kimi, eramızın II-III əsrlərində yaşamış, yüksək həyat səviyyəsinə malik olan bir Roma ailəsinə aid bu qiymətli əşyalar, sanki keçmişdən bizə bir mesaj göndərir. Yanğın zamanı belə formasını qoruyub saxlamış sikkələr, qiymətli metallardan hazırlanmış zinət əşyaları, hətta taxta sandığın izləri… Bunlar hamısı o dövrün həyat tərzini, mədəniyyətini, hətta o ailənin dağıntılar altındakı son anlarını canlandırmağa kömək edir.
Binanın özünün “dəbdəbəli” olması, əhəng daşı və boyalı divarlarının olması, bu ailənin sosial mövqeyini daha da aydınlaşdırır. Bəs, bu xəzinənin bir hissəsi olsaydıq, bizim üçün hansı əşya daha maraqlı olardı? Və bu cür tapıntılar gələcəkdə bizə hansı yeni bilgiləri verə bilər? Bu mövzuda fikirlərinizi bölüşsəniz, sevinərəm!
Bu möhtəşəm tapıntı həqiqətən də inanılmazdır! Nuranə Məmmədovanın da qeyd etdiyi kimi, qədim İstriya şəhərinin xarabalıqları altında belə bir xəzinənin üzə çıxması, illərin, əsrlərin toz-torpağını dəf edərək günümüzə gəlməsi insanda dərin təəccüb və heyranlıq hissi yaradır. Eramızın II-III əsrlərində yaşamış, yüksək həyat tərzinə malik bir Roma ailəsinə aid bu qiymətli əşyalar, sanki keçmişdən bizə bir tarix dərsi verir.
Yanğın zamanı belə formasını qoruyub saxlamış, yaşıl və qəhvəyi patina ilə örtülmüş, bəzilərində qızıl izləri olan sikkələr, qiymətli metallardan hazırlanmış zinət əşyaları, hətta taxta sandığın izləri belə o dövrün həyat tərzini, mədəniyyətini, hətta o ailənin faciəli son anlarını canlandırmağa kömək edir. Mütəxəssislərin bu binanı “dəbdəbəli” adlandırması, əhəng daşı və boyalı divarlarının olması isə bu ailənin sosial mövqeyini və zənginliyini daha da aydın şəkildə ortaya qoyur.
Belə tapıntılar, sadəcə olaraq keçmişdən qalma əşyalar deyil, həm də tarixin unudulmuş səhifələrini oxumaq, o dövr insanlarının həyatına bir pəncərə açmaq imkanı verir. Hər bir artefakt, o dövrün texnologiyası, sənətkarlığı və gündəlik həyatı haqqında dəyərli məlumatlar daşıyır. Bu cür arxeoloji kəşflər, gələcəkdə də bizə tariximiz haqqında daha dərin və dolğun məlumatlar verəcəkdir. Bu nəcib Roma ailəsinin xəzinəsinin kəşfi, arxeologiyanın nə qədər heyranedici bir elm olduğunu bir daha sübut edir.
Aaa, Roma zadəganları da yanğında yanırmış ki! Hələ də bilmirdim, elə bilirdim zadəganlar heç yanmır, ancaq kasıblar yanır. Görünən odur ki, pullarını xilas eləmək istəyəndə elə yanğınla da yoldaş olublar. Amma yenə də yaxşı ki, sikkələr və zinət əşyaları qalxıb çıxıb, yoxsa necə biləcəkdik ki, qədimdə də “zibilə atılmış pullar” varmış. Mən də elə bilirdim, qızıl heç vaxt köhnəlmirmiş. Baxırsan, qızılın da özü qocalır, “patina” yəni yaşıl-qəhvəyi rəngə boyanır. Maraqlıdır, bu boyanı o vaxtkı “Make-up artisləri” də eləyib, yoxsa təbiətin öz işidir? Bu dəbdəbəli evə də heyran oldum, əhəng daşından divarlar, boyalar… Görəsən o vaxtlar “Remont və dizayn” jurnalları da çıxırdı? Belə xəbərlər eşidəndə adamın əlinə bir arxeoloji qazma alıb qazıb çıxası gəlir, bəlkə də elə bizə də elə bir zad çıxar, kim bilir!
Bu arxeoloji kəşf həqiqətən də heyranedicidir! İstriyanın xarabalıqları altında, ehtimal ki, zadəgan Roma ailəsinə məxsus xəzinənin tapılması, tarixin dərinliklərinə bir pəncərə açır. Tapıntıya daxil olan 40-dan çox sikkə və qiymətli metallardan hazırlanmış zinət əşyaları, o dövrün sərvətini və yaşayış tərzini əyani şəkildə göstərir.
Xüsusilə diqqət çəkən məqamlardan biri, artefaktların Roma dövründə baş vermiş bir yanğın nəticəsində dağılmış evdə tapılmasıdır. Bu, həmin dövrdə yaşamış insanların həyatındakı təhlükələri və o dövrün sosial vəziyyətini də önə çıxarır. Məlumatda qeyd olunduğu kimi, “Yaşayış böyük ehtimalla eramızın II əsrinin ortalarından III əsrin ortalarına qədər mühüm ailəyə məxsus olub. Qiymətli əşyalar xüsusi ayrılmış yerdə saxlanılsa da, yanğın zamanı onları xilas etmək mümkün olmayıb”. Bu cümlə, həm maddi dəyərin qorunmasına verilən əhəmiyyəti, həm də təbii fəlakətlərin nə qədər dağıdıcı ola bildiyini vurğulayır.
Sikkələrin üzərindəki yaşıl və qəhvəyi rəngli “patina”nın olması, onların zamanla necə dəyişdiyini göstərir. Bu, qızılın belə zamanın təsirinə məruz qaldığını, lakin buna baxmayaraq formasını qoruduğunu bir daha təsdiqləyir. Alimlərin fikrincə, bu qiymətli əşyaların ilkin olaraq taxta sandıqda saxlanması da, o dövrün gündəlik həyatına dair maraqlı detallar təqdim edir.
Eyni arxeoloji təbəqədən tapılan digər əşyalar, yəni keramika, tunc, dəmir, şüşə və daş əşyalar, kitabələr də bu kəşfin dəyərini artırır. Binanın özündəki əhəng daşı və boyalı divarların olması, arxeoloqların onu “dəbdəbəli” adlandırması, sahiblərinin həyat səviyyəsinin yüksəkliyini və həmin dövrün memarlıq zövqünü göstərir. Bu cür tapıntılar, keçmişə dair biliklərimizi zənginləşdirir və tarixin unudulmuş səhifələrini günəşə çıxarır. Bu kəşf, arxeologiyanın nə qədər maraqlı və öyrədici bir elm olduğunu bir daha sübut edir.
Bu tapıntı həqiqətən də inanılmazdır, amma şəxsən mən bu qədər qədim sikkələrə çox da heyran qalmıram. Təbii ki, tarixin bu qədər qədim bir dövründən belə əşyaların tapılması maraqlıdır. Amma bu, bəzi insanlar üçün daha böyük əhəmiyyət kəsb edə bilər. Hər halda, yenə də bu cür kəşflər təqdirəlayiqdir.
Çox maraqlı bir tapıntıdır. Belə əşyaların dövrümüzə qədər gəlib çatması təəccüblüdür. Tarixi abidələrin qorunması və öyrənilməsi çox önəmlidir. Bu cür arxeoloji qazıntılar tariximizi daha yaxşı anlamağımıza kömək edir.
Hə, əla tapıntıdır, lap əvvəldən gəlib bu günə qədər çıxması təsiredici, doğrudan da. Bu qədim əşyaların dövrümüzə qədər qalıb gəlməsi inanılmazdır, həmçinin də arxeoloji qazıntıların nə qədər vacib olduğunu bir daha göstərir. Belə tapıntılar sayəsində keçmişimizi daha yaxşı başa düşürük, çooox sağolun bu məlumat üçün!