Bu yay Yerin fırlanması sürətlənib. Bəzi günlərin 24 saatdan bir qədər qısa olduğu aşkar edilmişdir. Alimlər və vaxt hesablama sistemləri bu kiçik, lakin kritik dəyişikliyi yaxından izləyirlər.
Elchi.az xəbər verir ki, Beynəlxalq Yerin Fırlanması və İstinad Sistemləri Xidmətinin və ABŞ Dəniz Rəsədxanasının məlumatlarına görə, 10 iyul indiyə qədər ilin ən qısa günü olub.
Həmin gün tam 1,36 millisaniyə qısa idi. Eynilə, iyulun 22-də və avqustun 5-də günlərin müvafiq olaraq 1,34 və 1,25 millisaniyə qısalacağı proqnozlaşdırılır.
Bir gün Yerin öz oxu ətrafında tam fırlanmasını tamamlaması üçün lazım olan vaxtdır ki, bu da təxminən 86.400 saniyə və ya 24 saatdır.
Bununla belə, praktikada hər fırlanma bir qədər dəyişir. Bu, Ayın cazibə qüvvəsi, atmosferdə mövsümi dəyişikliklər və Yerin maye nüvəsinin hərəkətləri də daxil olmaqla müxtəlif amillərlə bağlıdır. Buna görə də, hər fırlanma bir neçə millisaniyə daha uzun və ya 24 saatdan qısa ola bilər. Bu fərq gündəlik həyatda nəzərə çarpmasa da, kompüterlər, peyklər və rabitə sistemləri üçün çox vacibdir.
Bu kiçik zaman fərqlərini kompensasiya etmək üçün atom saatları istifadə olunur. İlk dəfə 1955-ci ildə təqdim edilən bu saatlar vakuum kameralarında saxlanılan atomların titrəyişlərini hesablayaraq vaxtı qeyri-adi dəqiqliklə ölçür.
Bu sistem UTC və ya Koordinasiyalı Universal Saat adlanır və dünya üzrə təxminən 450 atom saatı ilə müəyyən edilir. Telefonlar, kompüterlər və GPS sistemləri UTC standartına uyğun işləyir.
Şayəstə Hüseynova
