ABŞ nümayəndələri Ümumdünya Ticarət Təşkilatının (ÜTT) diplomatlarına göndərdikləri memorandumda təşkilatın əsas prinsipi olan ayrı-seçkiliyin yolverilməzliyi əsasında qurulan ticarət yaxınlaşması dövrünün sona çatdığını bəyan ediblər.
Elchi.az xəbər verir ki, bu barədə “Financial Times” qəzeti yazıb.
Sənəd ÜTT-nin islahatı ilə bağlı müzakirələr fonunda yayılıb və bu məsələ 2026-cı ilin martında Kamerunun paytaxtı Yaundedə keçiriləcək 14-cü Nazirlər Konfransında əsas müzakirə mövzusu olacaq.
Memorandumda ABŞ tərəfi “bütün üzv ölkələrə eyni şərait” prinsipinin artıq dövrünü başa vurduğunu vurğulayıb. Sənəddə Çinin böyük ticarət profisiti toplaması və Hindistanın islahatları bloklaması ilə bağlı dolayı ittihamlar da yer alıb. Xüsusilə bu, ÜTT üzvlərinin məhdud koalisiyalar yaratmaq, təşkilat daxilində konkret ticarət məsələləri üzrə sözdə çoxtərəfli sazişlər bağlamaq imkanlarının qarşısını almaqla bağlıdır. Təşkilatın hazırkı ən əlverişli rejim – “bütün üzv ölkələrə eyni şərait” prinsipi, yəni eyni ticarət qaydalarının bütün 166 üzvə tətbiq olunması bu cür sazişləri istisna edir.
ABŞ bildirir ki, əgər ÜTT çərçivəsində üzvlərin çoxtərəfli sazişlər bağlamaq imkanı yoxdursa, təşkilat danışıqlar üçün etibarlı forum deyil.
Bundan əvvəl ÜTT-nin baş direktoru Nqozi Okonjo-İveala konsensus mexanizminin islah olunmasının vacibliyini qeyd etmişdi. Onun sözlərinə görə, bütün üzvlərin yekdil razılığını tələb edən bu sistem qərarların qəbulunu ciddi şəkildə ləngidir.
