Müvafiq qurumların apardığı monitorinqlər göstərir ki, 2005-ci ildən başlayaraq dəniz səviyyəsində nəzərəçarpacaq azalma müşahidə olunur. 2021-2024-cü illərdə Xəzər dənizinin səviyyəsi 96 sm azalıb.
Bu barədə Elchi.az-a Azərbaycan Dövlət Su Ehtiyatları Agentliyi yanında Suların İstifadəsinə və Mühafizəsinə Dövlət Nəzarəti Xidmətindən bildirilib.
Qeyd edilib ki, səviyyənin aşağı düşməsinə əsas səbəb iqlim dəyişikliyi, bölgədə yağıntıların azalması, yüksək temperatur nəticəsində buxarlanmanın artması, həmçinin Xəzərə tökülən çayların su ehtiyatlarının azalmasıdır:
“Xüsusilə də, Volqa çayının su balansındakı dəyişikliklər bu prosesdə mühüm rol oynayır”.
Vurğulanıb ki, dəniz səviyyəsinin enməsi sahilboyu ekosistemlərə, biomüxtəlifliyə, balıqçılıq təsərrüfatlarına, limanların fəaliyyətinə, nəqliyyat və infrastruktur layihələrinə mənfi təsir göstərir:
“Bu hal həm də region ölkələri üçün iqtisadi və sosial çətinliklər yaradır. Buna görə də gözlənilən risklərin qarşısını almaq üçün birgə fəaliyyət, elmi əsaslı qərarlar və koordinasiyalı tədbirlər zəruridir.
Bu məqsədlə Xəzərin iqlim, yağıntı, çay axımı, səviyyə planı Xəzəryanı və Xəzər dənizini qidalandıran su mənbələrinin yerləşdiyi ölkələrlə birlikdə işlənməlidir. Bunun əsasında isə səviyyənin aşağı düşməsi proqnozlaşdırılmalı, nəticəyə əsasən tədbirlər görülməlidir”.
Xidmətdən bildrilib ki, bu istiqamətdə görülən işlər çərçivəsində “Xəzər dənizinin dəniz ətraf mühitinin mühafizəsi haqqında” Çərçivə Konvensiyası Monitorinq və Qiymətləndirmə üzrə İşçi Qrupu tərəfindən “Xəzər Dənizinin Ətraf Mühitin Monitorinqi Proqramı” hazırlanıb.
Çox maraqlı məlumatlardı. Xəzərin səviyyəsinin enməsi doğrudan da narahatlıq doğuran məsələdi. Ümid edirəm ki, bu problemə lazımi diqqət ayrılar və çarə tapılar.
Çox sağolun bu məlumatlar üçün. Həqiqətən də Xəzərin səviyyəsinin enməsi ürəyəbatan deyil. Bu barədə ətraflı məlumat verməyiniz çox yaxşı oldu. İnşallah ki, bu vəziyyətin qarşısını almaq üçün də tədbirlər görülər.
Aaa, Xəzər dənizi də belə azalıb e? Elə bilirdim hamısı nağıldı. Hə, bu iqlim dəyişikliyi də bir pis çıxdı da. Ümid edirəm ki, o qonşu ölkələr də köməyə gələr, yoxsa elə bil belə-belə azala-azala yox olacaq. Belə getsə uşaqlarımıza da “bu Xəzər dənizi idi” deyəcəyik.
Bu məqalə çox maraqlıdı, Xəzərin səviyyəsinin azalmasının səbəblərini yaxşı izah edib. Bilmirdim ki, bu qədər ciddi problemdi. İqlim dəyişikliyi hər şeyə təsir edir. Dərinə baxıb araşdırdığınız üçün təşəkkürlər.