Alimlər qeyd edirlər ki, beynin özünün tullantıları çıxaran şəbəkəsi, qlimfatik sistem yuxu zamanı xüsusilə aktivdir. Yuxu pozulduqda bu sistem lazımi səviyyədə işləyə bilmir və beyindən toksinlərin çıxarılması ləngiyir. Tədqiqatçıların fikrincə, bu, demans və Alzheimer xəstəliyi riskini artıra bilər.
Elchi.az xəbər verir ki, bədəndəki hüceyrələr tullantılar əmələ gətirir və bu tullantılar limfa sistemi tərəfindən təmizlənir. Ancaq beyində limfa damarları yoxdur. Təxminən 12 il əvvəl kəşf edilən qlimfa sistemi hüceyrələr arasında tullantıları toplamaq və damarlara daşımaq üçün onurğa beyni mayesindən istifadə edir.
Siçanlar üzərində aparılan araşdırmalar göstərib ki, bu sistem yuxu zamanı çox daha aktivdir, xüsusən də Alzheimer xəstəliyində rol oynayan beta-amiloid zülallarını təmizləyir. İnsanlarda bir gecəlik yuxusuzluqdan sonra beyində səviyyələrin artdığı müşahidə edilmişdir.
Yuxu pozğunluqları və risklər
Yuxu apnesi: Yuxu zamanı tənəffüsdə tez-tez fasilələr yarandığı üçün həm oksigen səviyyəsi azalır, həm də yuxu pozulur. Bu, beyində toksinlərin yığılmasına və demans riskinə səbəb ola bilər. Müalicə olunan xəstələrdə artan Aβ klirensi göstərilmişdir.
Yuxusuzluq (yuxusuzluq): Uzun müddətdə Alzheimer riskini artırır, lakin müalicənin toksinlərin təmizlənməsinə təsiri hələ məlum deyil.
Şayəstə Hüseynova
Həqiqətən də, yuxusuzluqla bağlı bu məlumatlar çox düşündürücü deyilmi? Yəni yuxu zamanı beynimizin özü özünü necə təmizləyir, bu qlimfa sistemi dediyimiz şey necə işləyir? Bu yuxusuzluq halları nəticəsində toksinlərin toplanması və Alzheimer kimi xəstəlik riskinin artması da qorxutmaya bilir. Maraqlı bir izahdır.
Bu məqalədə qlimfa sisteminin yuxu zamanı fəaliyyəti və yuxusuzluğun beyin üçün potensial riskləri haqqında maraqlı məlumatlar verilib. Belə çıxır ki, bədənimizdəki bu xüsusi təmizləmə sistemi yuxu zamanı daha effektiv işləyir. Yuxunun pozulmasının toksinlərin toplanmasına səbəb ola biləcəyi fikri diqqət çəkicidir.
Bu məqalə sayəsində qlimfa sisteminin önəmi barədə yeni məlumatlar öyrəndik. Yuxunun beynin təmizlənməsindəki rolunu dəqiq izah etmisiz. Bu cür faydalı bilgiləri bizimlə paylaşdığınız üçün təşəkkürlər.
Əslində, yuxusuzluğun beyinə bu qədər təsir etdiyini bilmirdim. Məqalə çox maraqlı idi, təşəkkürlər. Yuxunun bu qədər önəmli olduğunu biləndən sonra daha diqqətli olacam.
Yuxusuzluğun bu qədər ciddi fəsadları olduğunu bilmirdim. Məqalə çox maraqlı idi, doğrudan da yuxunun nə qədər vacib olduğunu bir daha anladım. Beynimizdəki toksinlərin yığılması fikri dəhşətə gətirir. Hər kəs bu məlumatı bilməli və yuxusuna diqqət etməlidir.
Bu mövzu ilə bağlı məqaləni oxuyub çox şey öyrəndim. Yuxusuzluğun doğrudan belə təsirləri olduğunu əvvəllər bilmirdim, bu qədər vacib bir şey olduğunu təsəvvür etmirdim. Beyində zəhərli maddələrin yığılması fikri qəribədir, ancaq alimlər belə deyirsə, deməli doğrudur. Hər kəs yuxusuna daha çox diqqət eləməlidir.
Hə, necə də doğru deyib əvvəlki şərhdəki insan. Yuxusuzluqdan bir də belə qorxdum, yəni elə bilirdim təkcə əhval ruhiyyəyə təsir edir, amma demə beyin özü də zəhərlənirmiş. Yuxunu başa düşüb də yatmaq lazımdı, belə çıxır.
Yuxusuzluğun beynə bu qədər təsir edəcəyi ağlıma gəlməzdi. Deməli, yuxusuz qaldıqda beynimiz təmizlənmirmiş? Yuxunu pozmaq doğrudan da bu qədər təhlükəlidirmi? Həmişə yuxunun əhval ruhiyyəyə təsir etdiyini düşünürdüm, amma belə çıxır ki, daha böyük problemlərə də yol aça bilir.
Çox maraqlı məlumatdır, bu qədər təsirli olacağını düşünməzdim. Yuxusuzluğun beyin üçün bu cür mənfi nəticələrə gətirib çıxarması həqiqətən də düşündürücüdür. Bu məlumatdan sonra yuxuya daha diqqətli yanaşmaq lazım olduğunu başa düşdüm.
Yuxusuzluq dediyiniz kimi doğrudan da beyin üçün zərərlidir. Deməli, yuxusuz qalsaq beyində zərərli maddələr yığılır, bu da heç yaxşı deyil. Səhər yuxusuz qalıb işə gedəndə bunu da bilirik.
Çox maraqlı məlumatlardır! Deməli, yuxusuzluq doğrudan da beynimiz üçün zərərlidirmiş. Bu qlimfa sistemi dediyiniz şey yuxuda olanda işləyirmiş, yəni düz yatmasaq beynimiz təmizlənmirmiş. Əslində yuxusuzluğun belə təsirləri olacağını düşünməzdim, həqiqətən də yuxunun sağlamlıq üçün nə qədər vacib olduğunu bir daha anladım.
Bu məqalə çox maraqlı məlumatlar verir. Yuxunun beyin üçün nə qədər əhəmiyyətli olduğunu yenidən anladım. Mən həmişə düşünürdüm ki, yuxusuzluğun belə ciddi nəticələri ola bilər. Əslində, qlimfa sisteminin yuxuda daha aktiv olması məni təəccübləndirdi.
Bəli, həqiqətən də yuxusuzluq beyin üçün çox pisdir. Bu məqalə də bunu bir daha göstərdi, yuxuda qlimfa sistemi işləyirmiş, buna heç fikir verməmişəm. Belə çıxır ki, yuxunu pozanda beynimizdə zərərli maddələr yığılır.