Zambiyadakı bir ziyarətgahda yaşayan şimpanzelərin qulaqlarına ot taxmaq kimi “moda” davranışlar inkişaf etdirdiyi müşahidə edilib. Alimlər hesab edirlər ki, bu vərdişlər sosial harmoniya və mimikanın göstəriciləri ola bilər.
Elchi.az xəbər verir ki, Zambiyadakı bir ziyarətgahda yaşayan şimpanzelər qulaqlarına və ya ombalarına ot və çubuq taxaraq yeni sosial davranış inkişaf etdiriblər. Mütəxəssislər hesab edirlər ki, bu, şimpanzelərin öz aralarında “trend” yaratdığını və insanlar kimi sosial tendensiyalara uyğunlaşdığını göstərir.
Davranış necə başladı?
2010-cu ildə Çimfunşi Vəhşi Təbiət Qoruğunda yaşayan dişi şimpanze qulağına ot sapı qoydu. Bu davranış digər şimpanzelər tərəfindən tez mənimsənildi. Heyvanlar bunu etməkdə olduqca rahat görünürdülər və görünür ki, davranış sağlamlıq ehtiyacı ilə bağlı deyil.
Hollandiyadakı Utrext Universitetindən davranış bioloqu Dr. Ed van Leeuwen bu davranışı “sosial ənənə” kimi xarakterizə edir. Eyni davranış illər sonra ziyarətgahın başqa bir bölgəsində başqa bir qrup şimpanzedə də müşahidə edildi.
İnsan təsiri varmı?
İki qrup bir-birindən təqribən 15 kilometr məsafədə olduğundan onların bir-birini birbaşa təqlid etməsi mümkün deyildi. Ancaq araşdırmalar davam etdikcə, birinci qrupdakı insan baxıcılarının qulaqlarını diş çubuğu ilə təmizlədiyi, ikinci qrupdakı baxıcıların isə bu davranışı nümayiş etdirmədiyi müəyyən edilmişdir.
Van Leeuwen hesab edir ki, şimpanzelər bu davranışı əvvəlcə öz insan baxıcılarından öyrənmiş və sonra qrup daxilində yaymış ola bilərlər.
Eynilə, ikinci qrupdakı şimpanzelər bu davranışı daha da irəli apararaq, ombalarına çubuqlar soxdular. Bu davranış həm də əvvəlki insan təmaslarının təsiri ilə izah olunur.
Şayəstə Hüseynova
