Alimlər qlobal iqlim dəyişikliyi və sahil ərazilərində intensiv insan fəaliyyəti səbəbindən dünya miqyasında sahil xətlərinin sürətlə yoxa çıxdığını və əsrin sonuna qədər onların təxminən yarısının yox ola biləcəyini açıqlayıblar.
Elchi.az xəbər verir ki, Uruqvay Respublikası Universitetinin okeanoqrafı professor Omar Defeo bildirib ki, “Əsrin sonuna qədər sahil xətlərinin təxminən yarısı yox olacaq. Uruqvay, Braziliya və Argentina bu resursları bölüşürlər. Buna görə də sahil ekosistemlərini idarə etmək və qorumaq üçün birlikdə çalışmalıyıq.”
Sahil ekosistemi dağılır
Dəniz səviyyəsinin qalxması və sahil ərazilərində sürətli tikinti işləri sahildə “əzmə” adlanan bir prosesi tetikler. Bu proses üç əlaqəli zonada təbii tarazlığı pozur: qum təpələri, çimərlik səthləri və dalğa qırılma xətləri.
Küləyin qum təpələrindən sahilə material daşıdığı və dalğaların geri qayıtdığı iki tərəfli dövrədə dəniz fırtınaları daha dağıdıcı olur. Professor Defeo xəbərdarlıq edib ki, “Tum təpələri bufer rolunu oynayır. Lakin, urbanizasiya bu zonanı məhv etdikdə nəticə sahilyanı evlərin məhv olması ilə nəticələnə bilər.”
Biomüxtəliflik sürətlə azalır
Professor Defeo və Braziliyalı tədqiqatçılar tərəfindən San-Paulu sahili boyunca 30 çimərlikdə aparılan bir araşdırma, əhali sıxlığının və ziyarətçi sayının artmasının növlərin müxtəlifliyini və biokütləni azaltdığını ortaya qoydu. Qumda tikinti və mexaniki təmizləmə avadanlıqlarının istifadəsi də ekosistemə ciddi ziyan vurur.
Tədqiqat həmçinin göstərdi ki, sahil yaxınlığında orqanizmlərin sayı arta bilsə də, bu, yerli növlərin çoxalması ilə deyil, insan fəaliyyətindən yaranan üzvi tullantılarla qidalanan fürsətçi növlərin çoxalması ilə əlaqədardır.
Şayəstə
